Hồi đi học mình học cũng thuộc hạng tốp đầu của lớp, còn được cô giáo giao cho nhiệm vụ làm lớp phó học tập, một chức vụ mà bắt buộc mình phải học giỏi đều các môn. Thật may là mình cũng không để cô giáo đặt niềm tin sai chỗ, tổng điểm trung bình môn nào cũng trên 8 chấm, các môn tự nhiên sở trưởng mình còn trên 9 chấm, thậm chí tổng kết toán của mình còn 9 chấm 9. 

Hôm nay mình sẽ chia sẻ cho các bạn về kinh nghiệm của bản thân về mẹo học giỏi nhé!

1. Luôn chuẩn bị bài trước khi đến lớp 

Đây là kinh nghiệm mà mình thấy rất quan trọng dành cho mọi học sinh. Buổi tối trước khi đến lớp chúng ta đều biết trước ngày mai học môn gì và sẽ học bài gì. Do đó mình luôn dành ra 30 phút để làm hai điều sau:

1. Ôn lại bài cũ hôm trước: Các môn học thường cách nhau 2 3 hôm mới học lại một lần do đó chúng ta sẽ dễ quên nếu không có kế hoạch ôn tập đúng đắn. Ôn lại bài cũ mục đích là tổng hợp lại kiến thức lần trước mà thầy cô đã dạy, giúp chúng ta chủ động trong buổi kiểm tra miệng đầu giờ hoặc kiểm tra 15 phút đột xuất. Mỗi ngày mình thường dành ra 15 phút để ôn lại bài cũ. 

2. Xem bài mới hôm nay: Mẹo này thường nhiều bạn không biết và áp dụng. Mọi người thường nghĩ rằng bài ngày mai thì chờ mai thầy cô dạy chứ mình xem trước cũng không hiểu đúng không? Tuy nhiên mục đích xem bài mới không phải là hiểu hoàn toàn mà là rèn thói quen tự học không cần hướng dẫn. Nếu có điểm nào trong bài mà không hiểu thì mình sẽ dùng bút hightlight nốt lại vào sách giáo khoa, ngày mai vào giờ học thì sẽ tập trung để hiểu kĩ chỗ đó. Nếu thầy cô dạy mà vẫn không hiểu thì mình sẽ chủ động hỏi lại cho đến khi nào hiểu thì thôi.

Ngoài ra, khi bạn đã có sự chuẩn bị thì khi lên lớp bạn sẽ hiểu bài nhanh hơn, do đó có thể chủ động đóng góp cho tiết học bằng cách phát biểu trong giờ. Mẹo này do mẹ mình bày cho, mẹ mình cũng là giáo viên, Mẹ bảo rằng thầy cô rất yêu thích và đánh giá cao các học sinh chăm chỉ phát biểu trong giờ, do đó khi chấm bài kiểm tra hay trả bài cũ cũng sẽ chấm nới tay hơn. Với kinh nghiệm nhiều năm chăm chỉ phát biểu trong giờ học, mình xác nhận nhận định này là đúng.

Tương tự như ôn bài cũ, mình dành ra 15 phút buổi tối để xem bài mới.

2. Xung phong trả bài cũ

Nhiều bạn thường coi thường điểm kiểm tra miệng vì nó chỉ có nhân hệ số một, tuy nhiên nếu điểm kiểm tra miệng quá thấp ví dụ dưới 6 sẽ kéo điểm tổng kết chung của bạn xuống vài chấm. 

Để đạt điểm cao trong kiểm tra miệng thì mẹo của mình đó là ôn bài thật kỹ rồi sau đó xung phong lên trả bài, nhất là những bài nào mà bạn cảm thấy tự tin hiểu bài. Việc chủ động cũng sẽ giúp thầy cô chấm nới điểm hơn vì dám xung phong lên trả bài.

Có bao giờ bạn rơi vào trường hợp bạn học bài thật kĩ nhưng vì không dám xung phong lên kiểm tra miệng và sau đấy tiếc hùi hụi không? Mình đã nhiều lần bị như vậy do đó mình đã đúc rút ra kinh nghiệm này.

Khi đã có đủ điểm kiểm tra miệng rồi thì với môn học đó mình không cần phải lo nơm nớp mỗi khi thầy cô tra bài cũ đầu giờ học nữa. 

3. Chuẩn bị kĩ cho những bài kiểm tra

Đối với bài kiểm tra 45 phút thì thầy cô sẽ báo trước ít nhất 1 ngày, tuy nhiên lượng kiến thức có trong bài kiểm tra sẽ dàn trải trong khoảng 1 2 tuần gần đây, do đó bạn cần ôn cả những bài cũ hơn nữa. 

Đối với bài kiểm tra 15 phút thì sẽ luôn đến lúc mà chúng ta bất ngờ nhất. Đôi khi đang học và thầy cô bảo chúng ta lấy giấy ra làm kiểm tra 15 phút đúng không? Tuy nhiên mẹo của mình đó là bài kiểm tra 15 phút sẽ thông thường rơi vào quãng thời gian 1/4, 1/2 và 3/4 của một học kỳ. Do đó tới thời điểm mà hay kiểm tra 15 phút mình sẽ luôn ôn bài kĩ hơn bình thường. 

Việc luôn chuẩn bị trước giấy kiểm tra sẽ giúp bạn tiết kiệm được 2, 3 phút làm bài. Chỉ cần ghi form chung cho giấy kiểm tra và khi đến giờ chỉ cần điền môn học và ngày tháng vào là được. Mình luôn có một túi nhựa trong suốt dùng để đựng giấy kiểm tra sẵn. 

4. Học bài đúng cách

Mình thấy nhiều bạn rất chăm chỉ nhưng kết quả học tập không cao, mình nhận thấy nguyên nhân hầu hết là các bạn học bài không đúng cách. Dưới đây là một số mẹo về học bài mình sẽ chỉ cho các bạn.

4.1. Làm bài tập đầy đủ trong sách giáo khoa

Thông thường sau khi học xong một bài bất kỳ luôn có câu hỏi hoặc bài tập ở cuối, mục đích để học sinh hệ thống lại kiến thức. Tuy nhiên nhiều bạn thường làm một cách đối phó bằng cách dùng sách giải hoặc chép bài bạn, hoặc làm qua loa.

Mẹo của mình là hãy luôn tự mình làm các bài tập này mà không cần sự giúp đỡ của bất kỳ thứ gì khác. Nếu không làm được bài nào thì hãy đánh dấu vào phía trước bài đó (hoặc dùng bút hightlight note lại), sau đó nhờ bạn bè hoặc thầy cô giúp đỡ. Sau 1 2 tuần có thể tự giải lại để xem bạn có thể tự mình giải được các bài tập đó không.

Một điều mà mình nhận thấy là hầu hết các bài kiểm tra 15 phút và 45 phút đều được lấy từ các câu hỏi trong sách giáo khoa mà ra (hoặc cùng mô tuýp)

4.2. Hiểu bản chất thay vì ghi nhớ máy móc

Nhiều bạn thường có thói quen học thuộc lòng khái niệm hoặc lý thuyết trong sách giáo khoa mà không hiểu bản chất, do đó không nhớ chúng được lâu. Mẹo của mình đó là thay vì ghi nhớ từng từ từng chữ trong sách giáo khoa thì hãy cố gắng hiểu bản chất và diễn giải bằng cách hiểu của bản thân.

Ví dụ trong sách giáo khoa có viết khái niệm về quang hợp rất dài và khó thuộc, nhưng chỉ cần hiểu bản chất thì đến tận bây giờ mình vẫn có thể trả lời được câu hỏi Quang hợp là gì? bằng ngôn ngữ của bản thân:

Quang hợp là quá trình cây xanh dùng ánh sáng và chất diệp lục để hấp thụ khí CO₂, tạo ra chất dinh dưỡng và giải phóng khí O₂.

Có thể mỗi lần bị hỏi lại mình sẽ trả lời mỗi khác, nhưng tóm lại vẫn đảm bảo được nội dung như vậy do mình đã hiểu.

4.3. Giúp đỡ các bạn học yếu 

Việc dạy lại cho người khác sẽ giúp bạn hiểu và ghi nhớ sâu hơn. Do đó khi làm lớp phó học tập mình luôn chủ động kèm cặp các bạn học kém và giải thích các kiến thức trong sách giáo khoa sao cho các bạn dễ hiểu nhất. Thực ra không cần làm chức vụ gì trong lớp, chỉ cần các bạn chủ động thì mọi người sẽ luôn đón nhận sự giúp đỡ của bạn bằng thái độ tích cực.

4.4 Một số mẹo cho các môn học cụ thể

- Đối với môn tự nhiên: cần tính toán và suy luận nhiều, do đó giấy nháp là vật dụng không thể thiếu. Để sử dụng giấy nháp hiệu quả, mẹo của mình đó là tự làm tập giấy nháp từ những tờ giấy không còn sử dụng. Vì tự tay mình đóng và thiết kế, bạn sẽ thấy hứng thú hơn trong việc sử dụng giấy nháp.

- Đối với lịch sử và địa lý: hai môn được đánh giá là khá khô khan, các bạn hãy tạo một tình yêu đối với môn học, ví dụ xem video liên quan đến địa lý hoặc lịch sử (Ví dụ kênh youtube Đuốc Mồi, hay các video du lịch, khám phá thế giới ...)

- Đối với riêng môn lịch sử: bạn hãy note lại timeline của Việt Nam cũng như thế giới từ thời điểm 4000 năm trước công nguyên đến nay một cách đơn giản, kèm theo một số sự kiện nổi bật. Từ đó giúp có một cái nhìn tổng quan.

- Đối với tiếng Anh: bạn cần có một quyển sổ tay nhỏ để note từ khoá hằng ngày, khi thuộc cách đọc cách viết và nghĩa của từ nào thì hãy gạch từ đó đi. Ở thời điểm hiện tại, các bạn có thể ứng dụng công nghệ đễ hỗ trợ học tiếng Anh hiệu quả, ví dụ ChatGPT.

- Đối với môn Văn: hãy tập thói quen đọc kỹ đề và lập dàn ý trước khi viết. Khi viết văn hay chia các ý chính thành các khổ nhỏ. Một mẹo nhỏ là sau mỗi tác phẩm, bạn hãy ghi lại vài dòng cảm nhận cá nhân hoặc tóm tắt theo cách của riêng mình. Việc này giúp vừa nhớ nội dung lâu hơn vừa tạo được phong cách viết mạch lạc.

- Đối với môn Hóa:  bạn nên có một bảng tổng hợp các loại phản ứng, đặc biệt là tính chất hóa học của kim loại – phi kim – axit – bazơ – muối. Cứ mỗi lần làm bài tập mà gặp chất lạ, hãy bổ sung nó vào bảng. Cách này giúp nhớ “lâu – sâu – chắc”.

- Đối với môn GDCD: hãy liên hệ bài học với các tình huống thực tế trong cuộc sống: trường lớp, xã hội, pháp luật… Khi hiểu được ý nghĩa của bài học trong đời sống, bạn sẽ ghi nhớ dễ dàng và làm bài sâu hơn.

Kết luận

Mình hiểu rằng tư chất, nền tảng và điều kiện của mỗi người đều khác nhau, vì vậy không phải mẹo nào cũng phù hợp với tất cả và đúng trong mọi hoàn cảnh. Tuy nhiên, mình hy vọng những chia sẻ trong bài viết sẽ giúp bạn tìm được vài phương pháp hữu ích để học hiệu quả hơn và nuôi dưỡng niềm đam mê học tập mỗi ngày.